काठमाडौं । चीनको एक अदालतले कम्पनीहरूले कर्मचारीहरूलाई केवल आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स प्रणालीले प्रतिस्थापन गर्नका लागि जागिरबाट निकाल्न नपाउने फैसला गरेको छ । अधिकारीहरू एकातिर स्वदेशी श्रम बजारलाई स्थिर राख्ने र अर्कोतिर एआई प्रविधिको विकासमा विश्वव्यापी दौडलाई सन्तुलन गर्ने प्रयासमा जुटिरहेका छन् ।
हाङ्गचौ इन्टरमिडिएट पिपल्स कोर्टद्वारा प्रकाशित एक विज्ञप्ति अनुसार, पूर्वी चीनको एक टेक कम्पनीले आफ्नो एक कर्मचारीलाई एआईले उसको काम स्वचालित गरेपछि तलब घटाइएको पद स्वीकार गर्न अस्वीकार गरेपछि गैरकानुनी रूपमा बर्खास्त गरेको ठहर अदालतले गरेको हो ।
अप्रिल २८ को मिति राखिएको उक्त लेखमा अदालतले भन्यो, “कम्पनीले उल्लेख गरेको बर्खास्तको आधार व्यवसाय संकुचन वा सञ्चालनगत कठिनाइजस्ता नकारात्मक परिस्थितिभित्र पर्दैन, न त यसले ‘रोजगार सम्झौता जारी राख्न असम्भव’ बनाउने कानुनी सर्त नै पूरा गर्छ ।”
उक्त मुद्दालाई उद्धृत गर्दै एक छुट्टै विज्ञप्तिमा अदालतले प्राविधिक प्रगतिका कारण कम्पनीहरूले एकतर्फी रूपमा कर्मचारी हटाउन वा तलब कटौती गर्न नपाउने बताएको छ ।
यो फैसला चिनियाँ कम्पनीहरूले राज्य-निर्देशित दबाबअन्तर्गत यस नयाँ प्रविधिमा प्रभुत्व जमाउन एआई प्रणालीहरू तीव्र रूपमा लागू गरिरहेका बेला आएको हो । सुस्त अर्थतन्त्र र उच्च युवा बेरोजगारीको समस्या झेलिरहेको चीनका चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीका योजनाकारहरूले श्रम बजारको स्थायित्वलाई प्राथमिकता दिने संकेत गरेका छन् ।
यस मुद्दाको केन्द्रमा रहेका कर्मचारी, जसलाई केवल जोउको नामले चिनिएको छ, एक टेक कम्पनीमा क्वालिटी एस्योरेन्स पेसेवर थिए र लार्ज ल्याङ्ग्वेज मोडेलहरूको आउटपुटको शुद्धता जाँच्ने जिम्मेवारीमा थिए । जब एआई प्रणालीले उनको काम आफैं गर्न थाल्यो, उनलाई पदावनति गरियो र ४० प्रतिशत तलब कटौती सहितको काम गर्न बाध्य पारियो ।
जोउले उक्त सरुवा अस्वीकार गरेपछि कम्पनीले एआईका कारण कर्मचारी कटौती गरेको भन्दै उनलाई बर्खास्त गर्यो । यो मुद्दा आर्बिट्रेसन र त्यसपछि चिनियाँ अदालत प्रणालीमा पुग्यो, जसले क्षतिपूर्ति प्याकेजको पक्षमा समर्थन गर्यो ।
यो फैसलाले डिसेम्बरमा अर्को चिनियाँ अदालतले गरेको एक पूर्व-निर्धारित अभ्यासलाई थप बलियो बनाएको छ, जसमा एआई कार्यान्वयनले एक म्यापिङ कम्पनीलाई आफ्नो एक कर्मचारीको सम्झौता अन्त्य गर्न आवश्यक कानुनी मापदण्ड पूरा नगरेको पाइएको थियो ।
आईसीटी समाचार