काठमाडौं । आजको डिजिटल जीवनमा ल्यापटप पढाइदेखि कार्यालयको काम, अनलाइन बैठक, मनोरञ्जन तथा विभिन्न डिजिटल गतिविधिका लागि अत्यावश्यक उपकरण बनिसकेको छ । तर केही समय प्रयोग गरेपछि नै ब्याट्री सकिने समस्या धेरै प्रयोगकर्ताले भोगिरहेका हुन्छन् ।
ब्याट्री छिट्टै सकिँदा धेरैले ब्याट्री नै खराब भएको अनुमान गर्छन् । तर हरेकपटक ब्याट्री बिग्रिएकै कारण यस्तो हुने होइन । गलत सेटिङ, ब्याकग्राउन्डमा चलिरहेका एप तथा प्रयोग गर्ने बानीले पनि ब्याट्रीको ब्याकअप घटाउन सक्छ । ल्यापटपको ब्याट्री छिट्टै सकिनुका मुख्य कारण र त्यसबाट बच्ने उपाय यस्ता छन् ।
१. स्क्रिनको ब्राइटनेस धेरै राख्नु
ल्यापटपमा ब्याट्री बढी खपत गर्ने प्रमुखमध्ये स्क्रिन पनि एक हो । आवश्यकता भन्दा धेरै ब्राइटनेस राख्दा ब्याट्रीको खपत बढ्छ । त्यसैले आँखालाई सहज हुने गरी ब्राइटनेस आवश्यकताअनुसार मात्र राख्नु राम्रो हुन्छ । विशेष गरी लामो समयसम्म ब्याट्रीमै ल्यापटप चलाउँदा ब्राइटनेस घटाउँदा केही ऊर्जा बचाउन सकिन्छ ।
२. ब्याकग्राउन्डमा धेरै एप चलाइराख्नु
ल्यापटपमा प्रयोग गरिसकेका एप बन्द नगर्दा तीमध्ये केही ब्याकग्राउन्डमा चलिरहन सक्छन् । यसले CPU र मेमोरीको प्रयोग बढाउनुका साथै ब्याट्री खपत पनि बढाउन सक्छ । त्यसैले आवश्यक नभएका एप बन्द गर्ने र अनावश्यक स्टार्टअप एपहरू नियन्त्रण गर्ने बानी उपयोगी हुन्छ ।
३. Battery Saver Mode प्रयोग नगर्नु
धेरै ल्यापटपमा Battery Saver वा Energy Saver जस्ता सुविधा उपलब्ध हुन्छन् । यी मोडले पावर खपत कम गर्न मद्दत गर्छन् । विशेष गरी ब्याट्रीको चार्ज कम भएको अवस्थामा यस्तो मोड सक्रिय गर्दा अनावश्यक पावर खपत घटाएर उपलब्ध चार्जलाई केही बढी समय टिकाउन सकिन्छ ।
४. Wi-Fi र Bluetooth सधैं खुला राख्नु
आवश्यक नहुँदा पनि Wi-Fi, Bluetooth वा अन्य वायरलेस सुविधा निरन्तर सक्रिय राख्दा केही मात्रामा ऊर्जा खपत हुन्छ । प्रयोगमा नरहेको अवस्थामा आवश्यक नभएका वायरलेस सुविधा बन्द गर्दा ब्याट्री बचत गर्न सकिन्छ । यद्यपि आधुनिक ल्यापटपमा यसको प्रभाव अन्य कारणको तुलनामा सामान्यतया कम हुन सक्छ ।
५. ल्यापटपलाई अत्यधिक तात्न दिनु
ल्यापटप धेरै तात्दा कूलिङ फ्यानले बढी काम गर्नुपर्ने हुन सक्छ, जसले अतिरिक्त ऊर्जा खपत गर्छ । त्यसैले ल्यापटपलाई हावाको आवतजावत राम्रो हुने स्थानमा राखेर प्रयोग गर्नु राम्रो हुन्छ । लामो समयसम्म अत्यधिक तापक्रममा चलाउँदा ब्याट्रीको दीर्घकालीन स्वास्थ्यमा समेत असर पर्न सक्छ ।
६. Battery Health जाँच नगर्नु
ल्यापटपको ब्याट्री पनि समयसँगै पुरानो हुँदै जान्छ । चार्ज साइकल बढ्दै जाँदा यसको अधिकतम क्षमता क्रमश: घट्न सक्छ । त्यसैले समय समयमा Battery Health वा Full Charge Capacity जाँच गर्नु उपयोगी हुन्छ ।
ब्याट्रीको क्षमता धेरै घटिसकेको अवस्थामा सेटिङ परिवर्तन गरेर मात्र पहिलेको जस्तो ब्याकअप प्राप्त नहुन सक्छ । यस्तो अवस्थामा आवश्यक परे प्राविधिकको सल्लाह लिएर ब्याट्री परिवर्तन गर्न सकिन्छ ।
ब्याट्री ब्याकअप बढाउन के गर्ने ?
ल्यापटपको ब्याट्रीलाई सकेसम्म लामो समय टिकाउन केही सामान्य बानी उपयोगी हुन्छन् ।
- आवश्यकताअनुसार स्क्रिनको ब्राइटनेस राख्ने
- प्रयोग नभएका एप बन्द गर्ने
- Battery Saver वा Energy Saver Mode प्रयोग गर्ने
- आवश्यक नभएका वायरलेस सुविधा बन्द गर्ने
- ल्यापटपलाई अत्यधिक तात्न नदिने
- ब्याट्रीको स्वास्थ्य र क्षमता समय–समयमा जाँच गर्ने
- आवश्यक नपर्ने अवस्थामा अत्यधिक पावर खपत गर्ने एप तथा प्रक्रियालाई नियन्त्रण गर्ने
ब्याट्री केही घण्टामै सकिँदैमा तुरुन्तै ब्याट्री बिग्रिएको निष्कर्षमा पुग्न आवश्यक छैन । पहिले स्क्रिन ब्राइटनेस, ब्याकग्राउन्ड एप, पावर सेटिङ, तापक्रम र Battery Health जस्ता पक्ष जाँच गर्नु उपयोगी हुन्छ ।
यदि यी सबै सामान्य अवस्थामा हुँदा हुँदै पनि ब्याट्री अस्वाभाविक रूपमा छिटो सकिन्छ भने ब्याट्रीको क्षमता घटेको वा हार्डवेयरसम्बन्धी समस्या भएको हुन सक्छ । यस्तो अवस्थामा प्राविधिक जाँच गराउनु उचित हुन्छ ।
आईसीटी समाचार