कीवर्डहरू -

च्याटजीपीटीको उदय: तीन वर्षमै ८० करोड प्रयोगकर्ता, गुगल सर्च र स्मार्ट स्पिकरको प्रभाव कमजोर

च्याटजीपीटीको उदय: तीन वर्षमै ८० करोड प्रयोगकर्ता, गुगल सर्च र स्मार्ट स्पिकरको प्रभाव कमजोर

सूचना क्रान्ति युगमा जेनेरेटिभ एआई प्लेटफर्म 'च्याटजीपीटी' ले आफ्नो लन्चिंगका मात्र तीन वर्ष भित्र कुनै विषयको जानकारी प्राप्त गर्ने तरिकामा क्रान्तिकारी परिवर्तन ल्याइदिएको छ। तीन वर्षमै अमेरिकी कम्पनी ओपनएआइको यो च्याटबट ८० करोडभन्दा बढी मानिसहरूको मित्र, सल्लाहकार र विशेषज्ञ बनेको छ।

च्याटजीपीटी एक एआई च्याटबट हो, जसलाई ओपनएआइले विकास गरेको हो। यसले मान्छेझैँ भाषा बुझ्ने र जवाफ दिने क्षमता राख्छ। यसबाट कुनै पनि विषयमा प्रश्न सोध्न सकिन्छ, जानकारी लिन सकिन्छ, लेख्नमा सहयोग पाउन सकिन्छ वा संवाद गर्न सकिन्छ।

अब मानिसहरूको मनमा कुनै प्रश्न उठ्दा उनीहरू 'गुगल सर्च'मा जानुको सट्टा 'च्याटजीपीटी'तर्फ जानुलाई बढी रुचाउँछन्। मिसिसिपी स्टेट युनिभर्सिटीकी प्रोफेसर र रिसर्च इम्प्याक्ट तथा एआई स्ट्राटेजीकी निर्देशक डेबोरा लीले एक अध्ययनको आधारमा बताइन् कि जानकारी खोज्ने यो तरिका प्रविधि प्रयोगमा गहिरो परिवर्तन ल्याएको छ।

उनले पत्ता लगाइन् कि च्याटजीपीटीले अरू कुनै उपकरणलाई समाप्त गरेको छैन, बरू ती सबैको सान्दर्भिकता कायम राख्दै मानिसहरूलाई व्यवस्थित तरिकाले जानकारी दिन जारी राखेको छ। ३० नोभेम्बर २०२२ मा च्याटजीपीटीको लन्चिङको केही महिनाभित्रै हरेक हप्ता करिब १० करोड मानिसहरूले च्याटजीपीटीको सहयोग लिन थालेका थिए।

यो शंख्या २०२५ को अन्त्यसम्ममा बढेर ८० करोड पुगेको छ। प्यू रिसर्च सेन्टरको २०२५ को अध्ययनमा पाइएको छ कि ३४% अमेरिकीहरूले च्याटजीपीटी प्रयोग गरिरहेका छन्, जुन २०२३ को तुलनामा दुगुना हो। ३० वर्षमुनिका ५८ प्रतिशत युवा एआईबाट सहयोग लिइरहेका छन्। जेनेरेटिभ एआईको बढ्दो प्रभुत्वको प्रभाव यस्तो छ कि गुगलको सर्च इन्जिन पछाडि परिरहेको छ।

गुगलको सर्च इन्जिनलाई बितेका तीन वर्षमा धेरै अपडेट गरिएको थिएन, किनभने कम्पनीले पनि आफ्नो पूरा ध्यान एआई टुल जेमिनीमा केन्द्रीत गरेको थियो। सिमिलरवेबको डाटाअनुसार गुगलबाट समाचार वेबसाइटहरूमा जाने ट्राफिक २०२४ मध्यको २.३ अर्बको तुलनामा मे २०२५ मा घटेर १.७ अर्ब पुगेको छ।

त्यसैगरी समाचारसम्बन्धी सर्चहरूको ट्राफिक ५६ प्रतिशत बाट बढ़ेर वर्षभित्रै ६९ प्रतिशतमा पुगेको छ। स्मार्ट स्पिकर र यूट्यूबमा प्रभाव,  च्याटजीपीटी आएपछि अलेक्सा र गुगल होमजस्ता भ्वाइस असिस्टेन्टहरूको सान्दर्भिकता पनि घटेको छ। २०२५ का भ्वाइस सर्च शंख्या अनुसार १२ वर्षभन्दा माथिका ३४ प्रतिशत मानिससँग स्मार्ट स्पिकर छ, जबकि २०२३ मा यो संख्या ३५प्रतिशत थियो।

त्यसको विपरीत, यूट्यूब मात्र एउटै यस्तो उपकरण हो, जसले च्याटजीपीटीलाई कडा प्रतिस्पर्धा दिइरहेको छ। यूट्यूबमा २.७४ अर्ब प्रयोगकर्ता छन्। ९०प्रतिशत अमेरिकी किशोरले बताएका छन् कि उनीहरू यूट्यूब प्रयोग गर्छन्। मानिसहरूले पहिले च्याटजीपीटीबाट बुझ्छन् र अतिरिक्त जानकारी तथा प्रयोगात्मक समाधानका लागि यूट्यूबको सहारा लिन्छन्।