स्नेहा झा
काठमाडौं । वि.सं. २०६८ (सन् २०११) मा स्थापना भएको सगरमाथा कलेज अफ साइन्स एन्ड टेक्नोलोजी त्रिभुवन विश्वविद्यालयअन्तर्गत इन्स्टिच्युट अफ साइन्स एन्ड टेक्नोलोजीसँग सम्बन्धन प्राप्त एक अग्रणी शैक्षिक संस्था हो । ललितपुरको सानेपामा अवस्थित यस कलेजले स्थापनाकालदेखि नै गुणस्तरीय आइटी शिक्षालाई आफ्नो मूल लक्ष्य बनाउँदै आएको छ । वर्तमान डिजिटल युगमा आवश्यक सीप, अनुसन्धान संस्कार, व्यावहारिक ज्ञान र नवप्रवर्तनशील सोचलाई सँगै अघि बढाउने दृष्टिकोणका कारण सगरमाथा आइटी शिक्षाको विश्वसनीय नामका रूपमा स्थापित भएको छ ।
कलेजले अहिले स्नातक तहमा बी.एससी. सिएसआइटी र बीसिए कार्यक्रम सञ्चालन गरिरहेको छ । बी.एससी. सिएसआइटी कार्यक्रम १२६ क्रेडिट आवरमा आधारित छ र यसले कम्प्युटर साइन्स तथा सम्बद्ध विषयहरूलाई सन्तुलित रूपमा समेट्दै सफ्टवेयर, हार्डवेयर, प्रोजेक्ट वर्क र आलोचनात्मक सोच विकासमा जोड दिन्छ । त्यस्तै बीसिए कार्यक्रमले एप्लिकेसन डेभलपमेन्ट, प्रोग्रामिङ, प्रणालीगत सोच र व्यावसायिक प्रयोगतर्फ विद्यार्थीलाई सक्षम बनाउने उद्देश्य राख्छ । दुवै कार्यक्रमलाई बजारको मागअनुसार उपयोगी, व्यवहारिक र करियरमुखी बनाउने कलेजको प्रयास उल्लेखनीय छ ।
सगरमाथा कलेजको विशेषता केवल पाठ्यक्रम पढाइमा सीमित छैन । यहाँ विद्यार्थीलाई कोर्स अफ स्टडीसँगै प्रोफेशनल ट्रेनिङ पनि प्रदान गरिन्छ, जसले उनीहरूलाई वर्तमान रोजगार बजारमा प्रतिस्पर्धी बन्न मद्दत गर्छ । कलेजले उद्योग र शैक्षिक क्षेत्रबीचको दूरी घटाउन विशेष ध्यान दिएको छ । तालिम, कार्यशाला, गोष्ठी र क्यारियरसम्बन्धी कार्यक्रममार्फत विद्यार्थीलाई व्यवहारिक संसारसँग जोड्ने काम गरिन्छ। यसरी कलेजले शिक्षालाई किताबमै सीमित नराखी सीप, आत्मविश्वास र नेतृत्व क्षमतासँग जोडेको छ ।
पूर्वाधारका हिसाबले पनि कलेज अत्यन्त सक्षम देखिन्छ। यहाँ आधुनिक प्रयोगशाला, व्यापक पुस्तकालय, अनुभवी प्राध्यापक तथा विद्यार्थीकेन्द्रित शैक्षिक वातावरण उपलब्ध छ। कलेजका प्रयोगशालाहरूले कम्प्युटर, प्रोग्रामिङ, आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स, साइबर सेक्युरिटी, डाटा साइन्स र अनुसन्धानका लागि व्यवहारिक अभ्यासको राम्रो अवसर दिन्छन् । त्यस्तै भौतिक विज्ञान, रसायन विज्ञान र सञ्चारसम्बन्धी प्रयोगशालाले पनि विद्यार्थीलाई सैद्धान्तिक ज्ञानलाई प्रयोगमै परिणत गर्न सहयोग पुर्याउँछन् । यस्तो प्रयोगमुखी संरचनाले विद्यार्थीको सिकाइलाई अझ प्रभावकारी बनाएको छ ।
कलेजको अर्को महत्वपूर्ण पक्ष यसको इण्टर्नसिप र प्लेसमेन्ट प्रणाली हो । सगरमाथाले उद्योगसँग सहकार्य गर्दै विद्यार्थीलाई इण्टर्नसिपका अवसर उपलब्ध गराउँछ भने क्याम्पस रिक्रुटमेन्ट, करियर काउन्सेलिङ, स्किल डेभलपमेन्ट र अन्तर्वार्ता तयारीजस्ता कार्यक्रममार्फत रोजगारीतर्फको यात्रा सहज बनाउँछ । वेबसाइटका अनुसार कलेजमा ९६ प्रतिशत प्लेसमेन्ट, ९०० भन्दा बढी अलुम्नाइ, ३५ भन्दा बढी उद्योग साझेदार र २७ भन्दा बढी अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य रहेका छन् । यसले सगरमाथालाई केवल कलेज होइन, भविष्य निर्माण गर्ने व्यावसायिक प्लेटफर्मका रूपमा पनि स्थापित गरेको छ ।
विद्यार्थी विकासका लागि कलेजमा विभिन्न क्लब र शैक्षिक एकाइहरू पनि सक्रिय छन् । सगरमाथा आइटी क्लबले उद्योग र शैक्षिक क्षेत्रबीचको खाडल घटाउने, विद्यार्थीका विचारलाई विस्तार गर्ने, सीपमूलक गतिविधि, सेमिनार, प्रोजेक्ट प्रेजेन्टेसन, वर्कशप र सामाजिक कार्यमा सहभागी गराउने लक्ष्य राखेको छ । यसले विद्यार्थीको प्राविधिक सीपसँगै सामाजिक उत्तरदायित्व र व्यक्तित्व विकासमा पनि योगदान पुर्याउँछ । कलेजको समावेशी, सहयोगी र विद्यार्थी केन्द्रित वातावरणले सिकाइलाई अझ अर्थपूर्ण बनाएको छ ।
सगरमाथा कलेजले छात्रवृत्तिलाई पनि उच्च प्राथमिकतामा राखेको छ । इन्स्टिच्युट अफ साइन्स एन्ड टेक्नोलोजी, त्रिभुवन विश्वविद्यालयको नियमअनुसार कुल भर्ना विद्यार्थीमध्ये १० प्रतिशतलाई छात्रवृत्तिको व्यवस्था छ । त्यसैगरी १०+२ का टपर, जिल्ला टपर, प्रवेश परीक्षामा उत्कृष्ट अंक ल्याउने तथा प्रदेश टपर विद्यार्थीलाई पनि छात्रवृत्ति प्रदान गरिन्छ । कलेजमा भर्ना हुने सबै छात्रालाई प्रवेश शुल्कमा छात्रवृत्तिको सुविधा उपलब्ध गराइएको छ । यसका अतिरिक्त बी.एससी. सिएसआइटी र बीसिएका लागि अर्ली बर्ड र प्रि-बुकिङ सुविधा समेत रहेको छ, जसले विद्यार्थीलाई समयमै योजना बनाउन सहयोग गर्छ ।
भर्ना प्रक्रियाका सन्दर्भमा पनि कलेजले स्पष्ट र व्यवस्थित प्रणाली अपनाएको छ । बी.एससी. सिएसआइटीमा अध्ययन गर्न चाहने विद्यार्थीले त्रिभुवन विश्वविद्यालयको इन्स्टिच्युट अफ साइन्स एन्ड टेक्नोलोजीले लिने प्रवेश परीक्षा उत्तीर्ण गरी प्राथमिकतामा सगरमाथा कलेज राख्नुपर्छ । बीसिएतर्फ भने फ्याकल्टी अफ ह्युम्यानिटिज एन्ड सोसियल साइन्सेसअन्तर्गतको प्रवेश परीक्षा उत्तीर्ण विद्यार्थी मात्र योग्य मानिन्छन् । यसरी कलेजले शैक्षिक मापदण्डमा सम्झौता नगरी योग्य विद्यार्थीलाई छनोट गर्ने नीति अवलम्बन गरेको छ ।
समग्रमा, सगरमाथा कलेज अफ साइन्स एन्ड टेक्नोलोजी गुणस्तरीय शिक्षा, व्यावहारिक तालिम, आधुनिक प्रयोगशाला, अनुभवी प्राध्यापक, छात्रवृत्ति, इण्टर्नसिप, प्लेसमेन्ट र उद्योगसँगको सशक्त सहकार्यका कारण सूचना प्रविधिमा करियर बनाउन चाहने विद्यार्थीका लागि उत्कृष्ट रोजाइका रूपमा उभिएको छ । यहाँ अध्ययन गर्ने विद्यार्थी केवल डिग्री प्राप्त गर्दैनन्; उनीहरू भविष्यको आइटी बजारमा नेतृत्व गर्न सक्ने दक्ष, आत्मविश्वासी र व्यावसायिक व्यक्ति बन्ने अवसर पनि पाउँछन् । यही कारण सगरमाथा आज आधुनिक शिक्षाको भरोसा योग्य संस्थाका रूपमा चिनिँदै आएको छ ।
