कीवर्डहरू -

Latest news

महिनौँदेखि प्रयोग नगरेका एप्स तुरुन्त हटाउनुहोस्, नत्र गोपनीयता र साइबर सुरक्षामा पर्न सक्छ ठूलो जोखिम

काठमाडौं । यदि तपाईंको फोनमा पनि यस्ता धेरै एप छन्, जुन महिनौँदेखि प्रयोग गरिएको छैन, भने अब तिनलाई हटाउने समय आएको छ । धेरैजसो मानिसले कुनै एउटा कामका लागि एप डाउनलोड त गर्छन्, तर पछि त्यसलाई डिलिट गर्न बिर्सिन्छन् वा ध्यानै दिँदैनन् ।

साइबर सेक्युरिटी एक्सपर्टहरूका अनुसार यस्ता अनावश्यक एपहरूले केवल स्टोरेज मात्र ओगट्दैनन्, बरु तपाईंको व्यक्तिगत जानकारी, फोनको पर्फर्मेन्स र अनलाइन सेक्युरिटीका लागि पनि ठूलो जोखिम बन्न सक्छन् ।

किन खतरनाक बन्छन् पुराना र प्रयोग नभएका एप ?

धेरै एप यस्ता हुन्छन्, जसलाई प्रयोगकर्ताले एक दुई पटक मात्र प्रयोग गर्छन् । त्यसपछि आवश्यकता नपरे पनि ती एप फोनमै रहिरहन्छन् । यद्यपि, ती एपहरू ब्याकग्राउन्डमा निरन्तर चलिरहेका हुन सक्छन् र क्यामेरा, माइक्रोफोन, लोकेसन, कन्ट्याक्ट्स तथा फोटोजस्ता संवेदनशील पर्मिसन प्रयोग गरिरहेका हुन सक्छन् ।

यदि पछि तीमध्ये कुनै एपमा सेक्युरिटी कमजोरी फेला पर्‍यो वा त्यसको डेटा चुहावट भयो भने तपाईंको व्यक्तिगत जानकारी पनि जोखिममा पर्न सक्छ ।

यस्ता एपबाट के-कस्ता खतरा हुन्छन् ?

साइबर सेक्युरिटी विज्ञहरूले समय समयमा फोनमा इन्स्टल भएका सबै एपहरूको समीक्षा गर्न सुझाव दिँदै आएका छन् । जुन एप अब आवश्यक छैनन्, तिनलाई तत्काल हटाउनु उपयुक्त हुन्छ ।

लामो समयदेखि प्रयोग नभएका एपहरू साइबर अपराधीहरूका लागि पनि सजिलो लक्ष्य बन्न सक्छन् ।

फोनको गति र ब्याट्रीमा पनि असर

प्रयोग नगरिएका एपहरू ब्याकग्राउन्डमा इन्टरनेट प्रयोग गरिरहन्छन्, नोटिफिकेसन पठाइरहन्छन् र आफैं अपडेट पनि डाउनलोड गरिरहन्छन् । यसका कारण फोनको ब्याट्री छिट्टै सकिन्छ, मोबाइल डेटा बढी खर्च हुन्छ र फोनको पर्फर्मेन्स पनि कमजोर हुन सक्छ ।

प्रयोग नगर्दा पनि डेटा सङ्कलन गरिरहन्छन्

धेरै मोबाइल एपहरूले प्रयोगकर्ताको लोकेसन, प्रयोग गर्ने बानी तथा अन्य व्यक्तिगत जानकारी निरन्तर सङ्कलन गरिरहन्छन्, चाहे तपाईंले महिनौँदेखि ती एप खोलेकै किन नहुन् । यही कारणले अनावश्यक एप फोनमा राख्नु प्राइभेसीका दृष्टिले सुरक्षित मानिँदैन ।

स्टोरेज खाली गर्ने सजिलो उपाय

आजकल धेरै एपको आकार ५०० एमबीदेखि १ जीबी वा त्योभन्दा बढी हुने गरेको छ । त्यसैले प्रयोगमा नरहेका एप हटाउँदा फोनमा प्रशस्त स्टोरेज खाली हुन्छ र डिभाइस अझ राम्रोसँग काम गर्न थाल्छ ।

भविष्यमा चाहिन सक्छ भने के गर्ने ?

यदि भविष्यमा कुनै एप फेरि आवश्यक पर्न सक्छ भन्ने लाग्छ भने त्यसलाई पूर्ण रूपमा डिलिट गर्नुको सट्टा आईफोनमा रहेको अफलोड एप र एन्ड्रोइडमा उपलब्ध एप आर्काइभ सुविधा प्रयोग गर्न सकिन्छ ।

यसले एप हटाइदिन्छ, तर त्यसको डेटा सुरक्षित राख्छ । पछि आवश्यक पर्दा सजिलै पुनः इन्स्टल गर्न सकिन्छ ।

कति समयको अन्तरमा एप सफा गर्ने ?

साइबर सेक्युरिटी एक्सपर्टहरूको सुझावअनुसार हरेक तीन महिनामा कम्तीमा एक पटक फोनमा रहेका एपहरूको सूची जाँच्नुपर्छ । लामो समयदेखि प्रयोग नभएका एप हटाउँदा फोन सुरक्षित, छिटो र व्यवस्थित रहन्छ ।

केवल एप हटाउनु पर्याप्त छैन, अकाउन्ट पनि बन्द गर्नुहोस्

धेरै प्रयोगकर्ताले एउटा सामान्य गल्ती गर्ने गर्छन् । यदि कुनै एपमा तपाईंले अकाउन्ट बनाउनुभएको छ भने केवल त्यसलाई अनइन्स्टल गर्नु मात्र पर्याप्त हुँदैन । पहिले उक्त एपबाट लगआउट गर्नुहोस् । यदि त्यसको अब कुनै आवश्यकता छैन भने सम्बन्धित अकाउन्ट पनि डिलिट गरिदिनुहोस् ।

यसो गर्दा तपाईंको व्यक्तिगत जानकारी कम्पनीको सर्भरमा लामो समयसम्म सुरक्षित वा सङ्ग्रहित रहँदैन र डेटा लिक हुने जोखिम पनि उल्लेखनीय रूपमा कम हुन्छ ।

Latest news

एन्ड्रोइड १७ मा अझ बलियो हुँदै लक स्क्रिन सुरक्षा, गलत पिन धेरै पटक हाल्दा फोन लामो समयसम्म लक हुने

काठमाडौं । गुगलले आफ्नो एन्ड्रोइड १७ अपरेटिङ सिस्टममा लक स्क्रिन सुरक्षालाई अझ शक्तिशाली बनाउँदै पिन…

रास्वपा महाधिवेशनमा प्रयोग भएको मतदान मेशिनबारे विकासकर्ताले भने- 'त्रुटि हाम्रो होइन'

काठमाडौं । राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को हालै सम्पन्न महाधिवेशनमा प्रयोग गरिएको विद्युतीय मतदान प्रणालीब…

गुगल जीमेल र गुगल किपमा आउँदै एआई भ्वाइस फिचर, बोलेरै नोट बनाउन र इमेल व्यवस्थापन गर्न सकिने

काठमाडौं । गुगलले मे महिनामा आयोजित आफ्नो वार्षिक गुगल आई/ओ डेभलपर सम्मेलनका क्रममा नयाँ एआई फिचरहरूक…

एभरेस्ट बैंकको कारोबार एनसीएचएलको ईएफटी कार्ड स्विच मार्फत सुरु

काठमाडौं । एभरेस्ट बैंकले आफ्नो सम्पूर्ण कार्ड पोर्टफोलियो सफलतापूर्वक स्थानान्तरण (माइग्रेसन) गरी नेपाल क्लियरिङ…

भरतपुर अस्पतालमा डिजिटल प्रणाली लागू, ओपीडी टिकट र रिपोर्ट अब स्वचालित

काठमाडौं । भरतपुर अस्पतालले सेवाग्राहीको समय बचत गर्दै स्वास्थ्य सेवालाई थप सहज, छिटोछरितो र प्रविधिमैत्री बना…

सरकारी कागजात मोबाइलबाट स्क्यान नगर्न प्रधानमन्त्री कार्यालयको निर्देशन

काठमाडौं । प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयले सरकारी कामकाजसँग सम्बन्धित आधिकारिक कागजातहरू मोबाइल स्क्…

जेडटिईको गेमिङ स्मार्टफोन ‘नुबिया नियो ५ जीटी ५जी’ नेपाली बजारमा

काठमाडौं । ग्लोबल टेक्नोलोजी कम्पनी जेडटिईले आफ्नो नयाँ गेमिङ स्मार्टफोन ‘नुबिया नियो ५ जीटी ५जी&rsquo…

याङ्गो राइडद्वारा नेपाल ट्राफिक प्रहरीसँग मिलेर सडक सुरक्षा कार्यक्रम आयोजना

काठमाडौं । याङ्गो ग्रुप अन्तर्गतको याङ्गो राइडले नेपाल ट्राफिक प्रहरीसँगको सहकार्यमा काठमाडौंमा सडक सुरक्षा सचे…

एनसीएचएललाई ‘नेसनल बेस्ट प्रिजेन्टेड अवार्ड २०२५’ अन्तर्गत मेरिट अवार्ड

काठमाडौं । नेपाल क्लियरिङ हाउस लिमिटेड (एनसीएचएल) लाई ‘नेसनल बेस्ट प्रिजेन्टेड अवार्ड २०२५’ अन्त…

सचिव प्रमिलादेवी शाक्य बज्राचार्य अनिवार्य अवकाशमा, डिजिटल ई-पेन्सन सेवा प्राप्त

काठमाडौं । विज्ञान, प्रविधि तथा नवप्रवर्तन मन्त्रालयकी सचिव प्रमिलादेवी शाक्य बज्राचार्य पाँच वर्षे सचिव पदको कार्…

शिक्षा तथा खेलकुद मन्त्रालयको सल्लाहकारमा शैलेन्द्र झा नियुक्त

काठमाडौं । शिक्षा, प्रविधि, सार्वजनिक नीति तथा शैक्षिक नवप्रवर्तनका क्षेत्रमा लामो अनुभव हासिल गरेका शैलेन्द्र झ…

मानसिक अस्पतालमा अब अनलाइनबाटै ओपीडी टिकट, लाइन बस्नुपर्ने झन्झट हट्ने

काठमाडौं । मानसिक अस्पताल लगनखेलले बिरामीलाई अब अनलाइनबाटै ओपीडी टिकट सेवा सुरु गरेको छ । बिर…

ग्लोबल आईएमई बैंकको नयाँ सुविधा : एक क्लिकमा खाता ब्लक गर्न सकिने

काठमाडौं । ग्लोबल आइएमई बैंक लिमिटेडले डिजिटल बैंकिङ ठगी (फिसिङ र स्क्याम) बाट ग्राहकको निक्षेप सुरक्षित राख्…

शिक्षा मन्त्रालयका १०० दिन : समयमै नतिजा, प्रविधिमैत्री सेवा र विश्वविद्यालय सुधारको अभियान

काठमाडौं । वर्तमान सरकार गठनपछि ढिलासुस्ती, परीक्षा व्यवस्थापन, विश्वविद्यालयको राजनीतिक प्रभाव र सेवा प्रवाहको…

उच्च शिक्षा सुधारमा सरकारको कदम : विश्वविद्यालयमा लागू भयो राष्ट्रिय शैक्षिक पात्रो

काठमाडौं । उच्च शिक्षाको शैक्षिक क्रियाकलापलाई व्यवस्थित, योजनाबद्ध र प्रभावकारी बनाउन विश्वविद्यालय अनुदान आयोग…