अपडेट
एआई र नेपाली सङ्गीतबारे शिव परियार : ‘डर होइन, सही प्रयोग आवश्यक’
काठमाडौं । आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) का कारण गीत–सङ्गीत क्षेत्र संकटमा पर्ने, कलाकार विस्थापित हुने र रेकर्डिङ स्टुडियोको आवश्यकता घट्ने बहस चलिरहेका बेला गायक शिव परियारले एआईलाई डरको विषय मात्र नबनाउन आग्रह गरेका छन् ।
सामाजिक सञ्जाल फेसबुकमा ‘एआई र नेपाली सङ्गीतका विषयमा मेरो विचार’ शीर्षकमा आफ्नो धारणा सार्वजनिक गर्दै उनले एआईले सङ्गीत उद्योगमा परिवर्तन ल्याउने सम्भावना स्वीकार गरेपनि यसले मानव सिर्जनशीलताको स्थान लिन नसक्ने बताएका छन् ।
उनका अनुसार एआईले गीत लेख्न, धुन तयार गर्न, गाउन, वाद्यवादन गर्न तथा विभिन्न प्राविधिक कामलाई छिटो र सहज बनाउन सक्छ । त्यसैले केही काम गर्ने शैली परिवर्तन हुनु स्वाभाविक भएपनि एआईलाई मानव चेतनाको विकल्पका रूपमा लिन नमिल्ने उनको भनाइ छ ।
परियारले एआई प्रविधि मानिसले नै विकास गरेको शक्तिशाली उपकरण भएको उल्लेख गर्दै यसमा मानव अनुभूति र संवेदनाको अभाव रहने बताएका छन् । “एआईले धेरै कुरा गर्न सक्छ, तर जीवन बाँच्दैन । यसले पीडा, प्रेम, बिछोड, सङ्घर्ष वा आनन्द अनुभूति गर्न सक्दैन । त्यसैले कलाकारको जीवन अनुभवबाट जन्मिएको भाव र आत्मीयतालाई यसले पूर्ण रूपमा अभिव्यक्त गर्न सक्दैन,” उनले लेखेका छन् ।
उनले कलाकार, सर्जक, सङ्गीतकार, गीतकार तथा प्राविधिकलाई एआईसँग प्रतिस्पर्धा गर्नेभन्दा पनि आफ्नो सीप, अध्ययन, अभ्यास र साधनालाई अझ परिष्कृत बनाउन सुझाव दिएका छन् । साधनाबाट सिर्जना भएको कलाको मूल्य कुनै पनि प्रविधिले घटाउन नसक्ने उनको विश्वास छ ।
आफ्नो तर्कलाई स्पष्ट पार्न उनले परम्परागत खानाको उदाहरण पनि दिएका छन् । “जति प्रकारका फास्ट फुड आएपनि कोदो र फापरको ढिँडोको महत्त्व हराएको छैन । किनभने अन्तत: मानिसले मौलिकता, गुणस्तर र वास्तविकताको खोजी गर्छ,” उनले उल्लेख गरेका छन् ।
परियारका अनुसार एआई कलाकारको सहयोगी उपकरण बन्न सक्छ, सिर्जनाको गति बढाउन सक्छ र कार्य प्रक्रियालाई सहज बनाउन सक्छ । तर, मानव संवेदना, अनुभव, साधना र आत्माबाट जन्मिने सङ्गीतलाई कुनै पनि प्रविधिले प्रतिस्थापन गर्न सक्दैन ।
उनले प्रविधिसँग डराउनुको सट्टा त्यसलाई बुझेर आवश्यक ठाउँमा उपयोग गर्दै आफ्नै मौलिकतालाई अझ बलियो बनाउने समय आएको उल्लेख गरेका छन् । “एआईले सिर्जनाको गति दिन सक्छ, तर सिर्जनाको आत्मा भने कलाकारले मात्रै दिन सक्छ,” उनले निष्कर्ष दिएका छन् ।
अपडेट
याङ्गो राइड र बजाज अटोबीच साझेदारी, चालकले शुन्य प्रतिशत ब्याजमै मोटरसाइकल किन्न सक्ने
काठमाडौं । राइड–हेलिङ सेवा प्रदायक याङ्गो राइडले आफ्ना चालक साझेदारलाई मोटरसाइकल खरिदमा सहजता प्रदान…
शिक्षा र स्वास्थ्यमा ३ प्रतिशत समता कर नलगाउने प्रधानमन्त्रीको घोषणा
काठमाडौं । सरकारले निजी शिक्षा र स्वास्थ्य क्षेत्रमा लगाउने घोषणा गरेको ३ प्रतिशत समता कर तत्कालका लागि कार्यान्…
स्थानीय तहका गुनासो मुख्य सचिवमार्फत सम्बोधन गरिने, हेलो सरकारमार्फत उजुरी गर्न आग्रह
काठमाडौं । स्थानीय तहमा हुने सार्वजनिक सेवा प्रवाहमा ढिलासुस्ती, ठेक्का पट्टा तथा निर्माण कार्यमा अनियमितता, भ्…
अब मोबाइलमै बज्नेछ विपद्को साइरन, सरकारले ल्याउँदै ‘सेल ब्रोडकास्ट’ प्रणाली
काठमाडौं । नेपालमा विपद्को पूर्वचेतावनी प्रणालीलाई थप प्रभावकारी बनाउन सरकारले मोबाइल फोन प्रसारण प्रणाली (C…
अमेरिकामा किन घडीको समय वर्षमा दुई पटक फेरिन्छ ? जान्नुहोस् ‘डेलाइट सेभिङ टाइम’को रहस्य
काठमाडौं । विश्वभर समय व्यवस्थापनका लागि विभिन्न विधिहरू अपनाइन्छन्, तीमध्ये सबैभन्दा बढी चर्चा हुने प्रणालीमध्ये…
अनशनसँगै आम्दानी पनि चर्चामा, सोनम वाङचुकको युट्युबबाट मासिक ७ लाखसम्म कमाइ
काठमाडौं । वातावरण अभियन्ता, आविष्कारक तथा शिक्षा सुधारक सोनम वाङचुक पछिल्ला दिनमा पुन: चर्चामा छन् । नयाँ द…
नेपाली क्रिएटरहरूको भुक्तानी सहज बनाउन हाम्रो पे र भिलबीच संस्थागत सहकार्य
काठमाडौं । हाम्रो पात्रो अन्तर्गत सञ्चालित डिजिटल वालेट हाम्रो पे र ग्लोबल क्रिएटर मार्केटिङ प्लेटफर्म भीलबीच संस्…
निर्वाचन २०८२ मा एआई र सामाजिक सञ्जालको प्रभाव कस्तो रह्यो ? प्रतिवेदनले देखायो जोखिम र सुधारका उपाय
काठमाडौं । डिजिटल राइट्स नेपालले २०८२ फागुनमा सम्पन्न प्रतिनिधिसभा निर्वाचनका क्रममा डिजिटल माध्यमहरूको प्रयोग…
एआईको आधारमा कर्मचारी हटाएको आरोपमा मेटाविरुद्ध २६ कर्मचारीको मुद्दा
काठमाडौं । फेसबुक, इन्स्टाग्राम र ह्वाट्सएपको मातृ कम्पनी मेटाविरुद्ध २६ जना पूर्वकर्मचारीले अमेरिकाको क्यालिफोर्…
‘कनेक्ट फर इम्प्याक्ट’ अभियानसहित क्लासिक टेकले मनायो १७ औं वार्षिकोत्सव
काठमाडौं । इन्टरनेट सेवा प्रदायक कम्पनी क्लासिक टेकले ‘कनेक्ट फर इम्प्याक्ट’ मूल नारासहित आफ्नो १७ …
फेसबुक खुलेपछि हट्यो अन्योल, आखिर के भएको थियो ?
काठमाडौं । प्राविधिक समस्याका कारण आइतबार करिब डेढ घण्टा अवरुद्ध भएका सामाजिक सञ्जाल फेसबुक र इन्स्टाग्राम दिउ…
फेसबुकमा प्राविधिक गडबडी, प्रयोगकर्ता अलमलमा
काठमाडौं । फेसबुकको डेस्कटप संस्करणमा आइतबार दिउँसो प्राविधिक समस्या देखिएपछि विश्वभरका धेरै प्रयोगकर्ता प्रभा…
नेपालमा हाइड्रोजन सवारी भित्र्याउने तयारी, सरकारले माग्यो विज्ञको सुझाव
काठमाडौं । नेपालमा हाइड्रोजनमा आधारित सवारी साधनको सुरक्षित, दिगो तथा प्रभावकारी विकास र सञ्चालनका लागि पू…
एआई सञ्चालित क्रिएटर मार्केटिङ प्लेटफर्म ‘भिल’ नेपालमा पनि
काठमाडौं । एआई–सञ्चालित क्रिएटर मार्केटिङ प्लेटफर्म भिलले नेपाल र भारतमा आफ्नो औपचारिक सेवा शुभारम्भ गर…
विश्वकप फुटबलको फाइनल एनटीभी प्लसबाट नि:शुल्क प्रत्यक्ष प्रसारण हुने
काठमाडौं । फिफा विश्वकप २०२६ को फाइनल खेल नेपाल टेलिभिजनको एनटीभी प्लस च्यानलबाट निःशुल्क प्रत्यक्ष प्रसारण हु…