काठमाडौं । अमेरिकी अर्बपति इलन मस्कको कम्पनी टेस्लाले नयाँ इलेक्ट्रिक स्पोर्ट्स कार ‘रोडस्टर’ सार्वजनिक गर्दै यसमा उड्न सक्ने प्रविधि समावेश गरिएको दाबी गरेको छ । टेक्ससस्थित स्पेसएक्सको परिसरमा आयोजित कार्यक्रममा प्रदर्शन गरिएको कारलाई कम्पनीले भविष्यको यातायात प्रविधिका रूपमा प्रस्तुत गरेको हो ।

सार्वजनिक गरिएको डेमोमा कारले र्‍याम्पबाट उफ्रिएर हावामा उडेको र विशेष थ्रस्टरको सहायताले जमिनमा अवतरण गरेको देखाइएको छ । यो प्रदर्शनपछि कारको क्षमताबारे सामाजिक सञ्जालमा चर्चा चुलिएको छ ।

टेस्लाका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत मस्कले उक्त कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै दर्शकले अपेक्षा नगरेका केही असाधारण दृश्य देख्न पाउने बताएका थिए । उनले प्रदर्शनमा देखाइएको भिडियो कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) प्रयोग गरेर बनाइएको नभई वास्तविक भएको पुष्टि गर्न प्रत्यक्ष प्रदर्शन गरिएको पनि बताए ।

रकेटमा प्रयोग हुने प्रविधि कारमा
नयाँ रोडस्टरको विशेषता यसको उडान प्रणाली हो । टेस्ला र स्पेसएक्सका इन्जिनियरहरूले संयुक्त रूपमा विकास गरेको भनिएको यस प्रविधिमा रकेट तथा उपग्रहको दिशा नियन्त्रण गर्न प्रयोग हुने ‘कोल्ड ग्यास थ्रस्टर’ समावेश गरिएको छ ।

यो प्रणालीले उच्च दबाबमा ग्यास बाहिर निकालेर बल उत्पन्न गर्छ । कारमा जडान गरिएका थ्रस्टरले हावामा गति र दिशा नियन्त्रण गर्न सहयोग गर्ने अवधारणा प्रस्तुत गरिएको छ ।

डेमोमा कारले र्‍याम्पबाट उफ्रिएपछि हावामा फ्लिप गरेको र त्यसपछि थ्रस्टरको सहायताले सुरक्षित अवतरण गरेको देखाइएको थियो । प्रदर्शनपछि मस्कले कारको क्षमताप्रति उत्साह व्यक्त गर्दै यसले काम गरेको बताएका थिए ।

यद्यपि, प्रदर्शनमा देखाइएको क्षमताले कार नियमित सडकमा उडान गर्न सक्ने वा व्यावसायिक रूपमा प्रयोग गर्न तयार भइसकेको पुष्टि गर्दैन ।

९७ किलोमिटरको गति ०.८१ सेकेन्डमै ?
मस्कले नयाँ रोडस्टरको गति र प्रदर्शन क्षमताबारे पनि महत्त्वाकांक्षी दाबी गरेका छन् । उनका अनुसार कारले शून्यबाट ९७ किलोमिटर प्रतिघण्टाको गति केवल ०.८१ सेकेन्डमा हासिल गर्न सक्छ ।

यो दाबी प्रमाणित भएमा रोडस्टरले तीव्र गतिमा पुग्ने कारहरूको क्षेत्रमा नयाँ कीर्तिमान कायम गर्न सक्छ । तर, यस्तो प्रदर्शनको स्वतन्त्र परीक्षण र आधिकारिक प्राविधिक विवरण सार्वजनिक नभएसम्म यसलाई कम्पनीको दाबीका रूपमा लिनुपर्ने हुन्छ ।

कार दुई जना यात्रुका लागि डिजाइन गरिएको बताइएको छ । यसको उडानसम्बन्धी विशेषताले भने परम्परागत इलेक्ट्रिक कारभन्दा फरक बनाएको छ ।

ट्राफिक जामदेखि खाल्डाखुल्डीसम्म छल्ने कल्पना
रोडस्टरको डेमो सार्वजनिक भएपछि इन्टरनेटमा यसका सम्भावित प्रयोगबारे विभिन्न प्रतिक्रिया देखिएका छन् । ट्राफिक जाम छल्नेदेखि खराब सडक र खाल्डाखुल्डी पार गर्नेसम्मका कल्पना प्रयोगकर्ताले व्यक्त गरिरहेका छन् ।

कार्यक्रममा कार साधारण सडकमा चलाउन मिल्छ कि मिल्दैन भन्ने प्रश्नमा मस्कले सडकको अवस्थामै निर्भर रहने आशयको जवाफ दिएका थिए । तर, वास्तविक सडकमा उड्ने कार सञ्चालन गर्नु प्राविधिक क्षमतामा मात्र सीमित विषय होइन । 

यात्रुको सुरक्षा, उडानको उचाइ र नियन्त्रण, अन्य सवारी साधनसँगको दूरी तथा हवाई र सडकसम्बन्धी कानुनी मापदण्ड पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण हुन्छन् ।

बजारमा कहिले आउँछ ?
रोडस्टरको नयाँ संस्करणले भविष्यमा विद्युतीय सवारीसाधनको स्वरूप कस्तो हुन सक्छ भन्ने बहसलाई थप चासो दिएको छ । तर, अहिले देखाइएको प्रदर्शनकै आधारमा यो कार सर्वसाधारणले खरिद गर्न पाउने अवस्थामा पुगिसकेको निष्कर्ष निकाल्न सकिँदैन ।

यसको व्यावसायिक उत्पादन सुरु हुने मिति, अन्तिम डिजाइन, मूल्य, सुरक्षा परीक्षण र उडान सुविधासम्बन्धी नियामकीय स्वीकृतिबारे स्पष्ट विवरण आवश्यक छ । त्यसैले नयाँ रोडस्टरलाई हालका लागि उडानसम्बन्धी प्रविधि प्रदर्शन गरिएको महत्त्वाकांक्षी परियोजनाका रूपमा हेर्नु उपयुक्त हुन्छ ।

यसले भविष्यमा यातायातको क्षेत्रमा नयाँ सम्भावना खोल्छ वा प्रयोगात्मक प्रदर्शनमै सीमित रहन्छ भन्ने कुरा आगामी परीक्षण र आधिकारिक घोषणाले स्पष्ट पार्नेछन् ।